Żołnierskie kolędowanie

Wykonawcy: Soliści, chór i orkiestra Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego. Kolęda jako pieśń religijna śpiewana w okresie świąt Bożego Narodzenia jest rodzajem i sposobem modlitwy. Pierwsze kolędy tłumaczono z łaciny, a później tworzono oryginalne, narodowe. Autorami kolęd byli poeci, bakałarze, kantorzy, żacy i wędrowni artyści, których imiona i nazwiska nie zachowały się do naszych czasów. Początkowo przekazywane były drogą ustną, a następnie zapisywane i drukowane. W XII wieku Św. Franciszek, wywodzący się ze stanu żołnierskiego, wymyślił i zbudował w Asyżu Żłóbek Betlejemski oraz wprowadził kolędową adorację Bożego Dzieciątka. W Polsce najsłynniejsze są „,Jasełka“, Teofila Lenartowicza, z których do skarbnicy kolęd weszła „,Mizerna cicha, stajenka licha“,, kompozycji Jana Galla, a dalej „,Jasełka Starowarszawskie“, Artura Oppmana (Or-Ota) i „,Betlejem Polskie“, Lucjana Rydla. Najstarsze polskie kolędy znajdują się w zbiorach katolickich pieśni z XVI wieku w klasztorach oraz w Bibliotece Jagiellońskiej. Są to kantyczki, rotuły i symfonie anielskie na Boże Narodzenie. W następnych stuleciach powstawały nowe kolędy, pełne niezwykłego uroku, przepojone uczuciem do Dzieciątka Jezus i Ojczyzny. Pisali je polscy poeci począwszy od Jana Kochanowskiego. Franciszek Karpiński, poeta stanisławowski, napisał piękną, wzniosłą kolędę o dużej głębi teologicznej i filozoficznej pt. „,Pieśń o Narodzeniu Pańskim“,, zwaną później „,Bóg się rodzi, moc truchleje“,. Melodia tej kolędy została zaczerpnięta z ludowej pastorałki, popularnej w XVIII wieku. Pośród wielu kolęd, szczególne miejsce zajmują liryczne kołysanki promieniejące wielką miłością m. in. „,Lulajże Jezuniu“, i „,Jezus malusieński“,. Nasz wieszcz narodowy Adam Mickiewicz tak o nich mówił: „,...uczucia miłości i czci Matki Dziewicy ku swemu Synowi Bogu tak są delikatne, tak czyste, tak niebieskie, że tłumaczyć je prozą byłoby znieważyć swiętość“,. Tworzono też kolędy religijno-patriotyczne, które wielką popularnością cieszyły się wśród powstańców 1863 roku, zesłańców na Sybir, żołnierzy I i II wojny światowej, powstańców, jeńców obozów i łagrów oraz w stanie wojennym 1981 r. Były one okolicznościowymi parafrazami znanych kolęd. Powstają również kolędy w czasach współczesnych. Kolędy polskie odegrały szczególną rolę w dziejach naszej historii. Słusznie twierdzi dr Zofia Niesiołowska-Rotherowa, że „,...w kolędach polskich brzmi jeszcze jedna nuta, która święta Bożego Narodzenia, wieczór wigilijny i dzielenie się opłatkiem zestraja w jedną wielką sprawę religijną i narodową, a mianowicie nuta patriotyczna“,. Na tej płycie prezentujemy bogatą paletę najpiękniejszych, polskich kolęd: od lirycznych kołysanek, o ludowym rodowodzie, po kolędy wzniosłe i patriotyczne. Wszystkie charakteryzują się najczystszą poezją, pełną barw i uczuć, wyrażają polską duszę.