Niewidzialna pani Orwell

Anna Funder, przytłoczona obowiązkami rodzinnymi, próbuje szukać schronienia w tekstach George’a Orwella, którego podziwia od lat. Gdy sięga po jego biografię, wpada w osłupienie: w cieniu wielkiego pisarza kryje się kobieta, którą biografowie – a często i sam Orwell – sprowadzili do kilku przypisów. Jak to możliwe, że tę niesamowitą postać tak skutecznie wykreślono z historii?

Nazywała się Eileen O’Shaughnessy, planowała karierę naukową na Oksfordzie. Była bystra i dowcipna, uwielbiana przez rodzinę i przyjaciół. Gdy spotkała Erica Blaira, znanego światu jako George Orwell, nie do końca z własnej woli poświęciła wszystko, by stać się gospodynią domową, bezimienną redaktorką jego książek. Żoną swojego męża.

Korzystając z listów Eileen do jej najlepszej przyjaciółki, Funder rekonstruuje życie małżeńskie Orwellów – od pierwszego spotkania przez czasy hiszpańskiej wojny domowej po II wojnę światową spędzoną w bombardowanym Londynie. Z precyzją i literacką lekkością splata fakty z wyobraźnią, dokumenty z własnym osądem, dzięki czemu z jej książki wyłania fascynująco złożona, w pełni samodzielna postać.

Niewidzialna pani Orwell to nie tylko „brakująca połowa” biografii Orwella, to również próba przyjrzenia się mechanizmom patriarchatu, bo – jak pisze sama Funder – „rzeczywistość widziana w lusterku wstecznym jest bliżej niż się wydaje”.

This project has been assisted by the Australian Government through Creative Australia, its principal arts investment andadvisory body.

„W skrócie mówiąc, to arcydzieło. Anna Funder nie tylko na nowo definiuje sztukę pisania biografii, ale wręcz przywraca swoją bohaterkę do życia w pełnym wymiarze. A wszystko to w opowieści, która wciąga czytelnika i rozgrywa się na tle przełomowych momentów historii i kultury XX wieku.” Geraldine Brooks

„Funder jako pisarka nie boi się przekraczać granic i podejmować ryzyka. Już w poprzednich książkach z imponującym skutkiem łączyła wspomnienia, fakty i pracę wyobraźni. W najlepszych fragmentach swojej najnowszej książki pokazuje zaś, że radykalne współczucie – a to nie to samo co przebaczenie – za każdym razem przybliża nas do zrozumienia, i w małżeństwie, i w biografii.” „The Wall Street Journal”

„Z precyzją historyczki Funder składa skąpe szczegóły w całość i z nich odtwarza cudze życie. A dzięki wyobraźni godnej powieściopisarki snuje domysły na temat tego, jak takie życie mogło wyglądać (przy czym za każdym razem wyraźnie sygnalizuje wyobrażone elementy). W jej książce Eileen po raz pierwszy przemawia, i to własnym głosem. „Niewidzialna pani Orwell” to wielkie osiągnięcie, owoc zarówno rzetelnych badań, jak i czystego uczucia.” „Los Angeles Times”

„Błyskotliwe i twórcze połączenie biografii, feministycznej polemiki i krytyki literackiej, które wywraca do góry nogami nasz sposób czytania. Brawurowy wkład w ten rodzaj książek, które wydobywają z zapomnienia kobiety (a niekiedy i mężczyzn) stojące za słynnymi pisarzami i artystami.” „The Guardian”

„Funder wirtuozersko rozgrywa temat, dorzucając osobiste wspomnienia, kilka fabularnych rekonstrukcji i znakomitą świadomość celu. [Autorka] wyciska źródła do ostatniej kropli, by Eileen stała się prawdziwa. Funder podkreśla, że nie zamierza „wymazać” Orwella, pisarza, który ją inspiruje. Chce raczej ocalić Eileen i inne kobiety przed wymazaniem, które stało się ich udziałem.” „The New York Times”

„Funder wnikliwie wczytuje się w sześć listów, które napisała pierwsza żona Orwella, Eileen O’Shaughnessy, i stara się uwolnić ją z cienia męża – zadanie to wymaga także nowego spojrzenia na samego pisarza. Książka ma radykalną wymowę, a wyróżnia ją przenikliwość, jaką daje wyobraźnia pisarki. Elegancka, melancholijna proza chwilami kipi oburzeniem na los tej „niewidzialnej pracownicy” i „niewidzialnej wojowniczki”. To niezwykłe dokonanie.” „Financial Times”

„Elektryzująca hybryda gatunków, która pozwala po części wydobyć wizerunek Eileen z jej własnych słów i relacji tych, którzy ją znali, a także wyobrazić ją sobie na nowo dzięki partiom fabularnym wypełniającym archiwalne luki. „Niewidzialna pani Orwell” to niezwykle ważny portret kobiety, której niewidzialna praca miała zasadniczy wkład w powstanie książek uznawanych za kamienie milowe literatury XX wieku, przy czym rozmiaru tego wkładu nie sposób zmierzyć, bo przesłania go rola żony.” „Observer”

„Fascynująca, gniewna i pomysłowa biografia Eileen pióra Anny Funder pozwala nam teraz jeszcze głębiej zanurzyć się w świat Orwella. A Funder to pisarka na miarę tego zadania. W „Niewidzialnej pani Orwell” splata fikcję, biografię i autobiografię, by na kartach książki Eileen stanęła przed czytelnikiem jak żywa.” „The Times”